Binnenkijken in de prototypefase van de LLO‑Katalysator
Hoe maak je arbeidsmarktdata zó bruikbaar dat mensen zich echt gaan ontwikkelen?
In een lichte zaal ergens in het midden van het land, tussen post‑its, schetsen en laptops vol mock‑ups, komen zes designbureaus samen voor de eerste demodag van Bouwsteen 1 van de LLO‑Katalysator. Twee weken lang werkten ze in een tempo dat eerder lijkt op een hackathon dan op een traditioneel project. Het doel: ontdekken hoe je arbeidsmarktdata zó kunt vertalen dat mensen – individuen, werkgevers én onderwijsinstellingen – er iets mee kunnen. Echt iets. Iets dat verder gaat dan inzicht, richting geeft aan keuzes en beweging op gang brengt.
Want daar draait het om in Bouwsteen 1: hoe maak je data niet alleen begrijpelijk, maar ook bruikbaar? Zodat handelingsperspectief ontstaat om van Leven Lang Ontwikkelen voor iedereen de normaalste zaak van de wereld te maken.
Wat tijdens deze dag vooral voelbaar is, is dat iedereen die vraag vanuit zijn eigen wereld bekijkt. Wat voor een jonge ouder werkt, werkt niet voor een mkb‑directeur. En wat het onderwijs nodig heeft, is weer heel iets anders dan wat een individu van 22 of 52 zoekt. Toch ontstaat er gedurende de dag een gedeeld inzicht: als we willen dat LLO landt, moeten we scherp krijgen welke prikkels mensen en organisaties daadwerkelijk in beweging brengen.
Die zoektocht nemen de bureaus ieder op hun eigen manier mee in hun prototypes.
Individu – leren midden in het leven
Het eerste perspectief dat binnenkomt, is dat van het individu. En dat is misschien wel het meest menselijke van allemaal: leren wordt vooral bepaald door je leven. Door de drukte thuis. Door mantelzorg. Door onzeker werk. Door de vraag of je überhaupt de ruimte hebt om stil te staan bij je eigen ontwikkeling.
Reframing Studio buigt zich over dat vraagstuk en komt met een concept dat ze de “schokdemper” noemen. Ze nemen levensschokken – veranderingen die je leven én werk op z’n kop zetten – als vertrekpunt. Niet als bedreiging, maar als kans. Hun prototype helpt mensen om mogelijke scenario’s te verkennen, vooruit te kijken en daarbij te oefenen met alternatieve toekomsten. Het voelt nog abstract, erkennen ze zelf, maar het raakt aan een universeel gevoel: “hoe bereid ik me voor op wat er komt?”. Zij gaan concreet aan de slag met het thema mantelzorg en leren..
Een ander bureau, Afdeling Buitengewone Zaken, kiest een concrete doelgroep: jonge opvoeders. Een groep die veel leerrendement kan halen uit LLO, maar die ook dagelijks laveert tussen werk, opvang, school en huishouden. Uit eerder onderzoek met betrekking tot deze doelgroep weten zij dat herkenning een krachtig startpunt is. Door visuele stellingen en gesprekken boven tafel te krijgen waar ouders tegenaan lopen, ontstaat ruimte om te praten over ontwikkeling – vanuit hun realiteit, niet vanuit een abstract aanbod.
Het wordt duidelijk: LLO begint niet in een leeromgeving, maar in iemand z’n leven.
Werkgever – van krapte naar keuzes
In de wereld van werkgevers hangt een andere energie. Tempo, urgentie, krapte, pragmatiek. Het gesprek over leren draait daar niet om idealen, maar om dagelijkse realiteit. Hoe vind ik mensen? Hoe houd ik ze vast? Hoe word ik als mkb minder kwetsbaar? Hoe vind ik daarbij ruimte om te investeren?
Birch laat zien hoe arbeidsmarktdata hierin kan helpen, mits de vorm klopt. Hun prototype, een LLO‑Risico & Investeringsscan, zeeft de enorme berg aan data tot slechts de essentie: wat moet een ondernemer nu weten om een investeringskeuze te maken? Welke risico’s lopen ze? Waar liggen de kansen? In hun presentatie valt op hoe concreet de taal is. Niet “competentietransities”, maar: wat betekent dit voor jouw bedrijf, jouw mensen, vandaag?
Ideate bekijkt de mkb‑werknemer én werkgever samen. Ze herkennen hoe improvisatiekracht en korte‑termijnfocus in veel mkb‑bedrijven hand in hand gaan. Je kunt wel een mooi LLO‑traject neerleggen, maar als het morgen weer de waan van de dag regeert, dan komt er niets van terecht. Daarom bouwen zij aan laagdrempelige vormen zoals de MKB Toekomsttest en zelfs een mobiele “talententank” die fysiek naar bedrijven toe kan gaan. Geen ingewikkelde plannen, maar een richtinggevend gesprek van 2 uur. De gesprekspartners in de talententank (facilitator, sector expert en opleider) verdiepen zich hierbij in de realiteit van de werknemer én werkgever.
Wat beide bureaus gemeen hebben, is dat ze LLO benaderen vanuit de realiteit van het mkb: weinig tijd, veel druk, maar wel de behoefte om stappen te zetten — mits het concreet en direct toepasbaar is.
Onderwijs – verbinden wat nu los staat
Het onderwijs bekijkt LLO vanuit weer een ander perspectief: hoe blijf je relevant in een arbeidsmarkt die sneller verandert dan curricula? Muzus onderzocht deze vraag door mbo, hbo en wo te interviewen. Wat direct opvalt: de verschillen tussen instellingen zijn enorm. Sommige hebben LLO al stevig geborgd, anderen zoeken nog naar hun rol. Tegelijkertijd is er een gedeelde behoefte: beter contact met werkgevers én met werkenden zelf.
Om die werelden dichter bij elkaar te brengen, ontwikkelt Muzus drie richtingen. Eén daarvan is de “vacature van de toekomst” – een fictieve vacature gebaseerd op arbeidsmarktdata, bedoeld als gespreksstarter met werkgevers. Een ander concept, “stapstenen”, laat onderwijs en werkgevers hun behoeften letterlijk naast elkaar leggen: waar overlapt het, waar schuurt het? Het klinkt eenvoudig, maar de kracht ervan blijkt in de gesprekken die het losmaakt.
Echo tenslotte, laat een prototype zien dat een brug slaat tussen individu, onderwijs en werkgever. Een app waarin gebruikers hun dagelijkse (informele) leermomenten vastleggen, die door AI worden herkend en geordend in patronen. Voor onderwijs betekent dit mogelijk inzicht in –of misschien zelfs formele erkenning voor- informele skills die nu vaak onder de radar blijven. Op basis van dezelfde informatie die middels de app door gebruikers vastgelegd wordt zou ook een ‘coach dashboard’ ontwikkeld kunnen worden. Een desktop versie voor onderwijsinstellingen, waarbij de aanname (een cruciale hypothese die nog moet worden getoetst) is dat zij bereid zijn hun beslissingen en interventies aan te passen op basis van inzichten uit deze data.
Voor werkgevers geeft het zicht op ontwikkeling binnen teams. En voor individuen wordt leren een bewust onderdeel van hun dagelijks leven, niet iets wat alleen in een klaslokaal gebeurt.
Een gedeelde rode draad
Hoe verschillend de doelgroepen en prototypes ook zijn, er loopt één rode draad door alle presentaties heen: we bouwen geen eindproduct, maar een lerend systeem.
Een systeem dat zich stap voor stap verfijnt door te testen:
- wat roept gedrag op?
- welke prikkels werken?
- wanneer haakt iemand af?
- wanneer ontstaat er beweging?
In die zin voelt de gehele prototypefase als een grote oefening in LLO zelf: al doende ontdekken, al lerende doen. Niet wachten tot het perfect is, maar proberen, bijstellen, opnieuw proberen.
De komende weken worden alle prototypes verder getest met individuen, werkgevers en onderwijsinstellingen. In echte situaties, met echte vragen en echte drempels. Want alleen daar kunnen we zien welke ideeën blijven hangen, welke vormen mensen echt verder helpen, en welke iteratie daarna nodig is.
Op 21 april laten we een eerste sneak peek van de vervolgstappen zien.
Wil je meedenken, meedoen of later aansluiten als testpartner vanuit jouw organisatie? Stuur ons een bericht — we ontmoeten je graag.
Updates ontvangen
Laat je contactgegevens achter en krijg updates van alle ontwikkelingen en bijeenkomsten die wij organiseren.